Ираны засгийн эрхэнд АНУ-ыг дэмжигч гарвал Хятад асар их хохирол амсана

Хятад улс зуучлагчийн хувьд нухацтай алхам хийж эхэлсэн гэсэн ажиглалтууд гарч ирж байна.

Ойрхи Дорнод болон Европын орнуудтай чимээгүй хэлэлцээ хийж, цар хүрээгээ аажмаар тэлж байгаа ч одоо дайныг зогсоохын тулд Оростой хамтран ажиллахаа зарласнаар олон нийтийн арга хэмжээ авч байна.

Өнгөрсөн ням гарагт 10:30 цагийн орчимд Хятадын Гадаад хэргийн сайд Ван И Оросын Гадаад хэргийн сайд Лавровтой утсаар ярьжээ.

Энэ боломжийг ашиглан хоёр улс дайныг зогсоохын тулд хамтран ажиллахаар тохиролцсон байна.

Дайн эхэлснээс хойш Хятад улс Европ болон Ойрхи Дорнодын орнуудтай утсаар ярьж, Ойрхи Дорнодод тусгай элч илгээх зэрэг чимээгүй зуучлалын дипломат ажиллагаагаа үргэлжлүүлсээр байгаа.

Эдгээр алхамуудын талаар Хятад улс нөхцөл тавиагүйгээр хурцадмал байдлыг намжаахыг шаардаж, юуг хэлэлцэх шаардлагатайг тодорхой заагаагүй тул зүгээр л ам дамжсан мэт сэтгэгдэл төрүүлж байна гэсэн шүүмжлэл гарч байна.
Хятад улс түүхий нефтийнхээ тал хувийг Ормузын хоолойгоор импортолдог бөгөөд АНУ-ын хориг арга хэмжээнд өртөж буй Ираны түүхий нефтийг юаниар 10-15%-ийн хөнгөлөлттэй үнээр худалдан авч байна.

Эдгээр ашиг сонирхол эрсдэлд орсноор, хэрэв Ормузын хоолой хаалттай хэвээр байгаа үед Америкийг дэмжигч дэглэм Иранд засгийн эрхэнд гарвал Хятад улс асар их хохирол амсах юм.

Ираны газрын тос, байгалийн хийн салбар, тээврийн дэд бүтцэд 400 тэрбум долларын хөрөнгө оруулах Хятадын амлалт, мөн 25 жилийн турш түүхий нефтийн хангамж хүлээн авах амлалт нь бүгд нурж унах вий гэсэн болгоомжлол төрж байна.

"Хэрэв Америкийн дэмжигч засгийн газар албан тушаалаа авбал 25 жилийн гэрээг нэн даруй цуцлах магадлал өндөр байна. Энэ тохиолдолд газрын тосны ордыг хөгжүүлэх эрх, дэд бүтцийн төслүүд, 50 сая баррель түүхий нефтийн нөөц зэрэг нь хүчин чармайлтын гарз болно."

Хятад улс Ормузын асуудлыг шийдвэрлэх нь зөвхөн дайныг зогсоосон тохиолдолд л боломжтой гэдгийг онцоллоо.

Түүнчлэн, Хятад, Орос улсууд НҮБ-ын Аюулгүйн Зөвлөлийн байнгын гишүүний хувьд шударга, тэнцвэртэй байр сууриа хадгалах ёстой гэж мэдэгдсэнээр Хятад улс өмнөхөөсөө өөр түвшинд хөндлөнгөөс оролцож болно гэдгээ цухуйлгасан.