ЗӨВЛӨГӨӨ: Илүүдэл жингээ хасахгүй бол хорт хавдар тусах эрсдлийг нэмэгдүүлдэг

Жингээ хянахгүй байх нь чихрийн шижин, гиперлипидеми зэрэг архаг өвчин, түүнчлэн хорт хавдар үүсэх эрсдлийг нэмэгдүүлдэг. Учир нь энэ нь инсулины эсэргүүцэл, үрэвсэл, гэдэсний микробиомд сөргөөр нөлөөлдөг. Эрүүл жингээ хадгалахын тулд хэт их илчлэгтэй хоол хүнс, цэвэршүүлсэн нүүрс усны хэрэглээг багасгахын тулд хүчин чармайлт гаргах шаардлагатай.

БҮХ ӨВЧНИЙ ҮНДЭС БОЛОХ ТАРГАЛАЛТ НЬ 13 ТӨРЛИЙН ХОРТ ХАВДРЫН ЭРСДЛИЙГ НЭМЭГДҮҮЛДЭГ

"ESMO Real World Data and Digital Oncology " сэтгүүлд нийтлэгдсэн нэгэн судалгаагаар амьдралдаа дор хаяж нэг удаа жин нэмж байсан хүмүүс 13 төрлийн хорт хавдар тусах эрсдэл өндөр байгааг тогтоожээ. Судлаачид ойролцоогоор 79,000 өвчтөнд 13 төрлийн хорт хавдар (хөх, түрүү булчирхай, уушиг, бүдүүн гэдэс, хорт хавдрын меланома, бөөр, нойр булчирхай, давсаг, ходоод-улаан хоолой, өндгөвч, элэгний эсийн хавдар, умайн хорт хавдар)-ын өвчлөлийн түвшин болон биеийн жингийн индексийг шинжилжээ. Үр дүнгээс харахад өвчтөнүүдийн дунд анхны эмчилгээ хийлгэх үед таргалалтын тархалт 26.4% байсан. Таргалалтын түүхийг оруулбал энэ тоо 53.5% болж өссөн. Таргалалтын тархалт нь умайн хүзүүний хорт хавдар, хорт хавдрын меланома, хөхний хорт хавдартай өвчтөнүүдийн дунд онцгой өндөр байв. Таргалалт нь архаг, бага эрчимтэй үрэвслийн орчинг бүрдүүлдэг. 

"Клиникийн хавдар судлалын сэтгүүл"-д бичсэнээр таргалалттай хүмүүс гэмтсэн эдтэй төстэй үрэвсэлт өөхний эдтэй байдаг. Дислипидеми болон инсулины эсэргүүцэл улам дордсноос болж бодисын солилцооны хам шинж үүсэх эрсдэл өндөр байдаг. Цаашилбал, глюкоз, лептин, глюкагон, чөлөөт тосны хүчил, холестерины түвшин, гэдэсний микробиомын өөрчлөлт зэрэг хүчин зүйлс хамтдаа үйлчлэхэд үрэвслийн орчин алга болохгүй бөгөөд хавдрын өсөлтийг дэмждэг. Судалгааны баг хорт хавдрын хөгжил, явцыг биеийн жингийн индекс (BMI) болон өөхний эдийн үрэвслийн үзүүлэлтээр урьдчилан таамаглаж болохыг мэдэгдэв.

БОЛОВСРУУЛСАН ХООЛ ХҮНСИЙГ БАГА ИДЭЖ, УУРАГ, ЭСЛЭГИЙГ ИЛҮҮ ИХЭЭР ИДЭЭРЭЙ

Хэрэв та завгүй хуваарийн улмаас боловсруулсан хоол хүнсэнд төвлөрсөн хоолны дэглэм барьдаг бол биеийн өөх тос хуримтлуулах нь амархан байдаг. АНУ-ын бүдүүн гэдэсний мэс засалч доктор Кетан Танки, цацраг идэвхт хавдрын эмч доктор Уэсли Талкотт нар үр тариа, маффин, нарийн боов зэрэг цэвэршүүлсэн нүүрс ус, элсэн чихэр ихтэй хоол хүнс нь хавдрын өсөлтийг дэмждэг үрэвслийн уургийн үйлдвэрлэлийг нэмэгдүүлдэг гэж мэдэгджээ. Эдгээр хоол хүнс нь уураг, эслэг багатай тул хэрэглэсний дараа цатгалан мэдрэмж төрүүлдэггүй. Тэдгээрийн хурдан боловсруулалт, шингээлтийн хурд нь цусан дахь сахарын хэмжээг огцом нэмэгдүүлж, эсүүд инсулинд хариу үйлдэл үзүүлэхээс сэргийлдэг. Илүүдэл глюкоз нь өөх болж хувирч, биед хуримтлагдах үед жин нэмэгддэг. Гэдэсний бичил биетүүд эслэгээр хооллодог бөгөөд хангалтгүй хэрэглээ нь биеийн дархлааны үйл ажиллагааг хариуцдаг гэдэсний орчныг доройтуулах эрсдэлтэй.

Америкийн Хорт Хавдрын Нийгэмлэг өдөр бүр төрөл бүрийн жимс, хүнсний ногоо, бүхэл үр тариа, уураг, өөх тос багатай сүүн бүтээгдэхүүн хэрэглэхийг зөвлөж байна. Эдгээр хоол хүнс нь исэлдэлтийн стрессийг бууруулж, хоол боловсруулах, цусан дахь сахарын хэмжээг зохицуулахад тусалдаг витамин, эрдэс бодис, антиоксидант, хоолны эслэг агуулдаг. Үүний эсрэгээр тэдгээр нь бараг ханасан өөх тос, нэмэлт элсэн чихэр, давс агуулдаггүй тул цусан дахь сахар болон цусны даралтад бага ачаалал өгдөг. 

Өглөөний цай эсвэл зуушны хувьд жимс, самартай энгийн грек тараг, өндөг, бүхэл үрийн шарсан талх, эсвэл самар, жимстэй овьёос идэх нь сайн хэрэг. Доктор Талкотт “Хангалттай уураг, эслэг хэрэглэх зорилго тавьж, цусан дахь сахарын хэмжээг огцом нэмэгдүүлэхгүйгээр бие махбодид энерги өгдөг нүүрс ус хэрэглэхэд анхаарлаа хандуул” гэж хэлсэн.